อาการปวดร้าวลงขา (Facet syndrome)

, , No Comments
อาการปวดร้าวลงขาที่เกิดจากข้อฟาเซ็ต (Facet syndrome) ซึ่งพบบ่อย และ มีอาการปวดคล้าย กระดูกทับเส้น มาก

ข้อฟาเซ็ต(Facet joint)เป็นข้อที่อยู่ด้านหลังของกระดูกสันหลัง แต่ละระดับจะมีสองข้อประกอบกัน ซึ่งทำหน้าที่ในการขยับก้มเงย ให้กับกระดูกสันหลัง และ เป็นข้อต่อที่ให้ความแข็งแรงกับกระดูกสันหลัง โดยปกติข้อฟาเซ็ตนี้จะมีตลอดตั้งแต่ส่วนคอไปจนถึงเอว ในแต่ละระดับของกระดูกสันหลังจะมีข้อฟาเซ็ตสองข้างซ้าย-ขวา

ทุกครั้งที่ก้ม-เงย-บิดตัว ข้อฟาเซ็ตนี้จะมีการขยับตลอดเวลาตลอดทั้งแนวกระดูกสันหลัง โดยเฉพาะ ในท่าที่มีการแอ่นหลัง Extension จะมีแรงเค้นต่อข้อ facet นี้มากที่สุด เมื่อมีการเสียดสีเป็นระยะเวลานานๆเข้า ข้อฟาเซ็ตนี้ก็จะค่อยๆเสื่อม ในลักษณะที่คล้ายกันกับข้อเข่าเสื่อมสภาพ

เมื่อมีการเสื่อมสภาพของข้อฟาเซ็ต จะก่อให้เกิดอาการปวดได้เช่นเดียวกับการเสื่อมสภาพของข้ออื่นๆในร่างกาย อาการที่พบบ่อยมากที่สุด คือ อาการปวดหลังเรื้อรัง ซึ่งจะเป็นมากโดยเฉพาะท่าแอ่นหลัง นอกจากนี้ เนื่องจาก ข้อฟาเซ็ตถูกเลี้ยงโดยเส้นประสาทที่เป็นแขนงเดียวกับเส้นประสาทขา อาการปวดของข้อฟาเซ็ตนี้ จึงมีลักษณะปวดร้าวไปที่ขาได้เช่นเดียวกัน อาการเจ็บปวดนี้ คล้ายกับอาการของกระดูกสันหลังทับเส้นประสาทมาก บางครั้งหากไม่ใช่แพทย์ที่มีประสบการณ์ด้านกระดูกสันหลังโดยตรง ก็อาจวินิจฉัยว่าผู้ป่วยเป็นโรคกระดูกทับเส้นประสาทได้

ข้อฟาเซ็ตส่วนเอวเสื่อมทำให้ปวดหลังปวดสะโพกที่เหมือนกับทับเส้น ข้อฟาเซ็ตที่กระดูกสันหลังส่วนคอ ก็สามารถทำให้ปวดได้ เหมือนกระดูกทับเส้นที่คอได้เช่นกัน พบบ่อยว่าทำให้มีอาการปวดคอเรื้อรัง พบบ่อยว่ามีอาการปวดร้าวลงมาตามแขนเคล้ายกระดูกทับเส้นมาก

อาการปวดข้อฟาเซ็ตส่วนใหญ่นั้น แพทย์มักไม่ทราบสาเหตุแน่นอน แต่ผู้ป่วยส่วนหนึ่งมักให้ประวัติว่ามีการใช้คอเอียงในท่าผิดๆ เช่น รับโทรศัพท์นานๆ หรือ อาจนอนหงายคอนานๆ หรือบิดเอวผิดท่า ผู้ป่วยที่มีน้ำหนักมาก และ มีข้อกระดูกสันหลังส่วนเอวแอ่นมากว่าปกติ ก็จะทำให้เกิดโรคนี้ได้โดยง่าย

การรักษาโรคนี้ มีหลายวิธี เริ่มต้นด้วย

1.การให้พักสองสามวันเพื่อให้อาการปวดดีขึ้น
2.การรับประทานยาแก้อักเสบแก้ปวด กลุ่ม NSAID
3.การใส่อุปกรณ์พยุงข้อหลัง หรือ คอ เช่นsupport
4.การทำกายภาพบำบัด โดยเวชศาสตร์ฟื้นฟู
5.การฉีดยาบล๊อคที่ข้อฟาเซ็ต(Facet Block)
6.การทำลายปลายประสาทที่มาเลี้ยงข้อฟาเซ็ตด้วย Radiofrequency probe

กรณีที่ข้อฟาเซ็ตนี้ มีอาการปวดเรื้อรังจนทนไม่ไหว การรักษาด้วยการผ่าตัดก็สามารถระงับอาการปวดหลัง ที่เกิดจากข้อฟาเซ็ตนี้ได้ การผ่าตัดสามารถแบ่งเป็น

1.การเชื่อมข้อไม่ให้ข้อฟาเซ็ตขยับ (Spinal  fusion)
2.การเปลี่ยนข้อฟาเซ็ตเทียม

สิ่งที่สำคัญในโรคนี้ก็คือการวินิจฉัยให้ได้ก่อนผ่าตัด เนื่องจากอาการคล้ายโรคกระดูกสันหลังทับเส้นประสาท แต่การพยากรณ์โรคดีกว่ามากเนื่องจากเป็นโรคที่สามารถหายปวดได้โดยไม่จำเป็นต้องผ่าตัดสูงเกิน 90%

ที่มา : thaispine.com

0 ความคิดเห็น:

แสดงความคิดเห็น